მენჯის ფსკერის კუნთებზე ყოველდღიურად იშვიათად ვფიქრობთ, თუმცა სწორედ ისინი ეხმარებიან ორგანიზმს შარდის ბუშტის, ნაწლავისა და საშვილოსნოს საყრდენის შენარჩუნებაში. ორსულობა და მშობიარობა ამ კუნთებზე დამატებით დატვირთვას ქმნის, ამიტომ მათზე ზრუნვის დაწყება ჯობს წინასწარ — ჯერ კიდევ ორსულობის დაგეგმვის ეტაპზე. ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი და ხელმისაწვდომი მეთოდი კეგელის ვარჯიშებია. ამ სტატიაში განვიხილავთ, რა არის მენჯის ფსკერი, როგორ მოქმედებს მასზე ორსულობა, როგორ შევასრულოთ ვარჯიშები სწორად და როდის არის საჭირო ექიმთან მისვლა.

რა არის მენჯის ფსკერი

მენჯის ფსკერი კუნთებისა და შემაერთებელი ქსოვილის ერთობლიობაა, რომელიც მენჯის ღრუს ქვემოდან ფარავს და მის კედლებზეა მიმაგრებული. ის რამდენიმე შრისგან შედგება: გარეთა შრეში შედის ანალური სფინქტერი და შორისის ზედაპირული კუნთები, შუა შრე შარდის გამომყოფი არხის სფინქტერთან არის დაკავშირებული, ხოლო შიდა შრეს ქმნის კუნთები, რომლებიც ორგანოებს ზემოთ, თავის ადგილზე აკავებენ. სწორედ შიდა შრის სისუსტე ხდება ხშირად შარდის შეუკავებლობისა და ორგანოების დაწევის მიზეზი.

მენჯის ფსკერის კუნთებს რამდენიმე მნიშვნელოვანი ფუნქცია აქვს:

  • აკავებენ მენჯის ორგანოებს — შარდის ბუშტს, ნაწლავს, საშვილოსნოსა და საშოს;
  • აკონტროლებენ შარდვასა და დეფეკაციას;
  • მონაწილეობენ ინტიმურ ცხოვრებაში;
  • მნიშვნელოვან როლს ასრულებენ მშობიარობის დროს, როცა ბავშვი სამშობიარო გზებს გადის.

რა ხდება, როცა ეს კუნთები სუსტდება

კუნთების, იოგებისა და შემაერთებელი ქსოვილის სისუსტემ ან დაზიანებამ შეიძლება მენჯის ფსკერის დისფუნქცია გამოიწვიოს. ეს ზოგადი ტერმინია და რამდენიმე მდგომარეობას აერთიანებს. დისფუნქციაზე შეიძლება მიუთითებდეს:

  • შარდის უნებლიე გამოყოფა ხველისას, ცემინებისას, სიცილისას ან ხტომისას;
  • ჰაერის მოხვედრა საშოში (მაგალითად, ვარჯიშის ზოგიერთ პოზაში ან ინტიმური სიახლოვისას);
  • სიმძიმის ან დაწოლის შეგრძნება მუცლის ქვედა ნაწილში;
  • ჰემოროი ან მენჯის ვენების ვარიკოზი;
  • ლიბიდოს დაქვეითება;
  • მენჯის ორგანოების დაწევა.

ეს სიმპტომები ხშირად უხერხულობის გამო უყურადღებოდ რჩება, თუმცა მათი უმეტესობა დროული მიმართვით კარგად კორექტირდება. თუ რომელიმე მათგანს შეამჩნევთ, აუცილებლად უთხარით ექიმს.

როგორ მოქმედებს ორსულობა და მშობიარობა მენჯის ფსკერზე

ორსულობის განმავლობაში ბავშვი იზრდება, საშვილოსნო დიდდება და მენჯის ფსკერზე ზეწოლა თანდათან მატულობს. ამავდროულად იცვლება ჰორმონული ფონი: იოგები რბილდება, კუნთები კი უფრო ელასტიური ხდებიან — ორგანიზმი ასე ემზადება, რომ ბავშვმა სამშობიარო გზები უფრო მარტივად გაიაროს. ეს ბუნებრივი პროცესია, მაგრამ მენჯის ფსკერისთვის ის სერიოზული გამოცდაა.

მშობიარობის შემდეგ კუნთები ყოველთვის სრულად და თავისით არ უბრუნდებიან საწყის მდგომარეობას. ზოგ ქალს აღდგენისთვის დრო, სპეციალური ვარჯიშები ან სპეციალისტის დახმარება სჭირდება. ამიტომ მნიშვნელოვანია, რომ მენჯის ფსკერის მდგომარეობას ყურადღება მივაქციოთ როგორც ორსულობამდე და ორსულობისას, ისე მშობიარობის შემდეგაც.

რა არის კეგელის ვარჯიშები

ვარჯიშების ეს კომპლექსი ამერიკელმა გინეკოლოგმა არნოლდ კეგელმა შეიმუშავა. მისი არსი მარტივია: მენჯის ფსკერის კუნთების რიტმული შეკუმშვა და მოდუნება. ვარჯიშებისთვის არც სპეციალური ინვენტარია საჭირო და არც ბევრი დრო — მათი შესრულება შეიძლება სახლში, სამსახურში ან გზაში, ისე, რომ გარშემომყოფებმა ვერც კი შეამჩნიონ.

კეგელის პრინციპს ეფუძნება მენჯის ფსკერის სავარჯიშო ბევრი მოწყობილობაც, მაგალითად, ბიოლოგიური უკუკავშირის მქონე ტრენაჟორები და ვაგინალური კონუსები. მათი გამოყენება, განსაკუთრებით ორსულობისას, მხოლოდ ექიმის რეკომენდაციით შეიძლება. უმეტეს შემთხვევაში კი საკმარისია ჩვეულებრივი, სწორად შესრულებული ვარჯიშები.

რატომ ღირს დაწყება დაგეგმვის ეტაპზე

მენჯის ფსკერის რეგულარული ვარჯიში მისი დისფუნქციის პრევენციის კარგი საშუალებაა. თუ ქალი ამ კუნთების ვარჯიშს ორსულობამდე დაიწყებს, მას უკეთ ესმის საკუთარი სხეული, უადვილდება კუნთების შეგრძნება და კონტროლი. ეს შეიძლება დაეხმაროს ორსულობისას ზეწოლასთან გამკლავებაში, შეამციროს მშობიარობის დროს დაზიანების რისკი და დააჩქაროს მშობიარობის შემდგომი აღდგენა.

დაგეგმვის პერიოდი ზოგადად ორგანიზმზე ზრუნვის კარგი დროა: ექიმთან კონსულტაცია, საჭირო გამოკვლევები, ჯანსაღი კვება და ფოლატის საკმარისი მიღება. Femibion 1 (100 ₾) განკუთვნილია ორსულობის დაგეგმვიდან მე-12 კვირის ჩათვლით და შეიცავს 800 მკგ ფოლატს, მათ შორის მეტაფოლინს. ნებისმიერი დანამატის მიღება ექიმთან შეათანხმეთ.

როგორ შევასრულოთ კეგელის ვარჯიშები სწორად

1. იპოვეთ საჭირო კუნთები. წარმოიდგინეთ, რომ ცდილობთ შარდვის შეჩერებას ან აირების შეკავებას — კუნთები, რომლებსაც ამ დროს ძაბავთ, სწორედ მენჯის ფსკერის კუნთებია. ეს მხოლოდ კუნთების მოსაძებნად გამოიყენეთ: შარდვის რეგულარულად შეწყვეტა ვარჯიშად არ გამოდგება.

2. აირჩიეთ კომფორტული პოზა. დასაწყისში უმჯობესია ვარჯიში მოხრილი მუხლებით წოლისას ან ჯდომისას. დროთა განმავლობაში შეძლებთ მათ შესრულებას დგომისას და ნებისმიერ სიტუაციაში.

3. შეკუმშეთ და მოადუნეთ. კუნთები ნაზად შეკუმშეთ, თითქოს „ზემოთ და შიგნით“ სწევთ, რამდენიმე წამით შეაჩერეთ და შემდეგ სრულად მოადუნეთ. მოდუნება ისევე მნიშვნელოვანია, როგორც შეკუმშვა.

4. ისუნთქეთ თავისუფლად. სუნთქვას ნუ შეიკავებთ, ნუ დაძაბავთ დუნდულებს, თეძოებსა და მუცლის პრესს — მუშაობს მხოლოდ მენჯის ფსკერი.

5. იყავით თანმიმდევრული. მთავარია რეგულარულობა და არა დატვირთვის ინტენსივობა. დაიწყეთ რამდენიმე გამეორებით და თანდათან გაზარდეთ. ვარჯიშის ოპტიმალური რეჟიმი ექიმთან ან მენჯის ფსკერის რეაბილიტაციის სპეციალისტთან შეათანხმეთ.

თუ არ ხართ დარწმუნებული, რომ ვარჯიშს სწორად ასრულებთ, ან ვარჯიში დისკომფორტს ან ტკივილს იწვევს, შეწყვიტეთ და სპეციალისტს მიმართეთ.

ვარჯიშები ორსულობისას და მშობიარობის შემდეგ

გართულებების გარეშე მიმდინარე ორსულობისას კეგელის ვარჯიშები, როგორც წესი, ყოველდღიური რეჟიმის ნაწილი შეიძლება იყოს, თუმცა დაწყებამდე აუცილებლად ჰკითხეთ ექიმს — განსაკუთრებით მაშინ, თუ ნაადრევი მშობიარობის რისკი, ტკივილი ან სისხლიანი გამონადენი გაქვთ. ორსულობის მეორე ნახევარში ზურგზე დიდხანს წოლა არაკომფორტული შეიძლება იყოს, ამიტომ ვარჯიშისთვის აირჩიეთ ჯდომის ან გვერდზე წოლის პოზა.

მშობიარობის შემდეგ ვარჯიშების განახლების დრო დამოკიდებულია მშობიარობის მიმდინარეობაზე, ნაკერებზე და ზოგად მდგომარეობაზე. ამიტომ მათი დაწყება ექიმთან შეათანხმეთ. თუ ბავშვის მოვლა დიდ დროს მოითხოვს, ვარჯიში ყოველდღიურ საქმეებს დაუკავშირეთ — მაგალითად, ძუძუთი კვების ან კბილების გახეხვის დროს.

როდის უნდა მიმართოთ ექიმს

ექიმთან კონსულტაცია აუცილებელია, თუ:

  • შარდის უნებლიე გამოყოფა მშობიარობიდან დიდი ხნის შემდეგაც გრძელდება;
  • მუცლის ქვედა ნაწილში ან საშოში სიმძიმის, დაწოლის ან „რაღაც უცხოს“ შეგრძნება გაქვთ;
  • ინტიმური ცხოვრება ტკივილს ან დისკომფორტს იწვევს;
  • გაქვთ ტკივილი მენჯის არეში ან დეფეკაციის კონტროლის პრობლემა;
  • ვარჯიშის მიუხედავად მდგომარეობა არ უმჯობესდება.

მენჯის ფსკერის პრობლემები გავრცელებულია და მათზე საუბარი სირცხვილი არ არის. ექიმი შეაფასებს მდგომარეობას და, საჭიროების შემთხვევაში, გაგაგზავნით მენჯის ფსკერის რეაბილიტაციის სპეციალისტთან.

მთავარი

კეგელის ვარჯიშები მარტივი, უფასო და ყოველდღიურობაში ადვილად ჩასართავი მეთოდია, რომელიც მენჯის ფსკერის კუნთების გაძლიერებას უწყობს ხელს. მათი დაწყება ჯობს ორსულობის დაგეგმვის ეტაპზე, ხოლო გაგრძელება — ორსულობისას და მშობიარობის შემდეგ, ექიმთან შეთანხმებით. ყურადღებით მოუსმინეთ საკუთარ სხეულს და ნებისმიერი შემაშფოთებელი სიმპტომის შემთხვევაში ექიმს მიმართეთ.

*სტატია საინფორმაციო ხასიათისაა და არ ცვლის ექიმის კონსულტაციას.*